Tất cả các trẻ đều phát triển không giống nhau, nhưng chậm phát triển và một số triệu chứng khác có thể là dấu hiệu của bệnh teo cơ tủy (SMA), một bệnh di truyền hiếm gặp cần điều trị khẩn cấp. Để đảm bảo con bạn phát triển bình thường, điều quan trọng là bạn biết cần chú ý các dấu hiệu nghi ngờ
Lựa chọn độ tuổi:
Các dấu hiệu sớm của SMA thường được ghi nhận ở thời điểm bất kỳ trước 3 tháng tuổi, hoặc đến 6 tháng tuổi. Nếu bạn cảm thấy con mình có điều gì không ổn, hoặc bé biểu hiện bất cứ dấu hiệu sớm nào của SMA, hãy tin vào trực giác của mình và trao đổi với bác sĩ
Các dấu hiệu sớm của SMA thường được ghi nhận ở thời điểm bất kỳ trước 10 tháng tuổi, và đến 18 tháng tuổi. Nếu bạn cảm thấy con mình có điều gì không ổn, hoặc bé biểu hiện bất cứ dấu hiệu sớm nào của SMA, hãy tin vào trực giác của mình và trao đổi với bác sĩ
Cùng với các dấu hiệu chính của SMA, đôi khi tình trạng vận động và phát triển của con bạn có thể gợi ý có điều gì đó không ổn. Việc theo dõi vận động của trẻ, hay còn gọi là các cột mốc về vận động (hoặc phát triển) trong những tháng đầu đời rất quan trọng giúp bạn thấy trẻ phát triển như thế nào
Cùng với các dấu hiệu chính của SMA, đôi khi tình trạng vận động và phát triển của con bạn có thể gợi ý có điều gì đó không ổn. Việc theo dõi vận động của trẻ, hay còn gọi là các cột mốc về vận động (hoặc phát triển) trong những tháng đầu đời rất quan trọng giúp bạn thấy trẻ phát triển như thế nào
Các cột mốc là thước đo sự phát triển vận động mà trẻ đạt được khi lớn lên. Nhìn trẻ lớn lên và phát triển là một trải nghiệm tuyệt vời - từ khi trẻ sinh ra đời, bạn sẽ trông đợi đầy những khoảnh khắc ‘đầu tiên’ đầy phấn khích như vậy
Hình ảnh dưới đây minh hoạt các mốc phát triển điển hình trong những tháng đầu đời, từ đó bạn có thể xem trẻ phát triển ra sao. Mỗi trẻ là duy nhất, và độ tuổi chính xác mà mỗi đứa trẻ đạt được các kỹ năng này có thể khác nhau
Khi nằm sấp, bé có thể nhấc đầu lên trong một thời gian ngắn
Có thể đưa tay lên mặt và miệng
Phản xạ giật mình - khi bé giật mình, như khi có tiếng động lớn, bé dang tay ra và xòe các ngón tay ra
Khi nằm sấp, bé có thể nhấc đầu lên và đưa từ bên này sang bên kia - có thể chống tay xuống đất để đẩy mình lên
Khi nằm ngửa, bé có thể cử động và ngọ nguậy tay chân. Khi phát triển thêm, các cử động này sẽ trở nên mượt mà hơn
Khi đặt đồ chơi vào tay, bé có thể giữ trong một thời gian ngắn
Khi nằm sấp, bé có thể nâng đầu và ngực lên
Khi nằm ngửa, bé đung đưa tay và đá chân
Bắt đầu với tay chạm vào đồ chơi và cố nắm và giữ đồ vật
Khi nằm sấp bé có thể giữ đầu thẳng và nhìn xung quanh
Khi nằm ngửa bé lăn mình từ bên này sang bên kia
Chống lên khuỷu tay khi nằm sấp
Bé nắm và lắc đồ chơi trong tay
Bắt đầu ngồi lên mà không cần giúp đỡ
Lật từ bên này sang bên kia và lật từ nằm sấp sang nằm ngửa
Bắt đầu tì cơ thể lên chân và đứng khi có hỗ trợ
Bắt đầu bò bằng tay và đầu gối
Bắt đầu ngồi lên mà không cần giúp đỡ
Lật từ bên này sang bên kia và lật từ nằm sấp sang nằm ngửa
Bắt đầu tựa được trọng lượng cơ thể trên chân và đứng khi có hỗ trợ
Bắt đầu bò bằng tay và đầu gối
Bò bằng tay và đầu gối
Có thể kéo người đứng lên khi vịn vào một vật
Có thể đứng khi vịn vào một vật
Bắt đầu đi một vài bước khi vịn vào đồ vật để nâng đỡ
Có thể đứng một mình không cần giúp đỡ
Bắt đầu tự đi một vài bước
Có thể tự chuyển sang tư thế ngồi và ngồi vững
Có thể tự bước đi vững
Bắt đầu tự đi lên cầu thang và chạy
Bắt đầu tự ăn bằng muỗng và uống bằng ly
Nếu nhận thấy con của mình chưa đạt được bất cứ một cột mốc nào trong độ tuổi mong đợi, hoặc bé không còn đạt được cột mốc phát triển mà trước đây đã có, hãy trao đổi với bác sĩ ngay lập tức
Tải về bảng thời điểm các cột mốc phát triển của trẻ
CÁC CỘT MỐC PHÁT TRIỂNTài liệu tham khảo
Cambridgeshire Community Services NHS Trust. Child Development milestones. Available at: https://www.cambscommunityservices.nhs.uk/advice/childhood-development/milestones. Date accessed: November 2022.
Chabanon A, et al. PLoS One. 2018;13(7)e0201004. doi: 10.1371/journal.pone.0201004.
Edwards CW and Al Khalili Y. Stat Pearls. 2020 Jan [Updated 2022 July]. Available at: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK542173/. Date accessed: November 2022.
Glascock J, et al. J Neuromuscul Dis. 2018;5(2):145–58.
Govoni A, et al. Mol Neurobiol. 2018;55(8):6307–18.
Healthy children. Physical Developmental Delays: What to look for. Available at: https://www.healthychildren.org/English/MotorDelay/Pages/default.aspx#/activity/0to7months. Date accessed: November 2022.
Help me grow MM. Motor Developmental Milestones. Available at: https://helpmegrowmn.org/HMG/DevelopMilestone/MotorMilestones/index.html Date accessed: November 2022.
Kolb SJ and Kissel JT. Neurol Clin. 2015;33(4):831–46.
LoMauro A, et al. PLoS One. 2016;11(11):e0165818. doi: 10.1371/journal.pone.0165818.
Pera MC, et al. PLoS One. 2020;15(3). doi: 10.1371/journal.pone.0230677.
NHS (2018). Hypotonia. Available at: https://www.nhs.uk/conditions/hypotonia/. Date accessed: November 2022.
Prior TW, et al. Spinal Muscular Atrophy. 2000 Feb 24 [Updated 2019 Nov 14]. In: Adam MP, Ardinger HH, Pagon RA, et al., editors. GeneReviews® [Internet]. Seattle (WA): University of Washington, Seattle; 1993-2020.
Qian Y, et al. BMC Neurology. 2015;15:217.
SMA Europe (2020). Type 1. Available at: https://www.sma-europe.eu/essentials/spinal-muscular-atrophy-sma/type-1/. Date accessed: November 2022.
SMA Europe (2020). Type 2. Available at: https://www.sma-europe.eu/essentials/spinal-muscular-atrophy-sma/type-2/. Date accessed: November 2022.
Verhaart IEC, et al. Orphanet J Rare Dis. 2017;12:124.
Wang CH, et al. J Child Neurol. 2007;22(8):1027–49.
WHO Multicentre Growth Reference Study Group. Acta Paediatr Suppl. 2006;450:86–95.
VN2401220439
Trang web này được thực hiện để giúp bạn hiểu thêm về các dấu hiệu sớm của bệnh teo cơ tủy (SMA) và những gì bạn có thể làm nếu phát hiện các dấu hiệu đó
Để tiếp tục, xin vui lòng nhấn vào một trong các lựa chọn sau:
Tôi là nhân viên y tế